لەگەڵ گەشەسەندنی خێرای تەکنەلۆژیای دارایی (فینتێک) لە سەرانسەری جیهاندا، عێراقیش شایەتحاڵی سەرهەڵدانی چەندین پلاتفۆرمی دیجیتاڵییە کە ئامانجیان ئاسانکردنی مامەڵە داراییەکانە. یەکێک لە پێشەنگەکانی ئەم بوارە کۆمپانیای ئاسیاحەواڵەیە، کە خۆی وەک یەکەم پێشکەشکاری خزمەتگوزاری پارەی مۆبایل بە مۆڵەتی فەرمی لە وڵاتدا ناساندووە. ئەم وتارە وەک شیکردنەوەیەکی گشتگیر خزمەت دەکات بۆ ئاشناکردنی دانیشتووانی عێراق بە ئاسیاحەواڵە، خزمەتگوزارییەکانی، و چۆنیەتی سوودوەرگرتن لێی.
ناساندنی کۆمپانیا و پاشخان لە عێراق
کۆمپانیای ئاسیاحەواڵە (AsiaHawala Non-Banking Financial Services Ltd.) لە ساڵی ٢٠١٤ دامەزراوە و لە ٢٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥ دەستی بە کارەکانی کردووە. ئەم کۆمپانیایە بە مۆڵەتی بانکی ناوەندی عێراق کاری دەکات، کە مۆڵەتی ژمارە ٣ی ساڵی ٢٠١٤ی بۆ خزمەتگوزارییەکانی پارەدانی ئەلیکترۆنی و مۆڵەتی ژمارە ٣٩ی ساڵی ٢٠١٥ی بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی سپیکردنەوەی پارە و دابینکردنی دارایی تیرۆر وەرگرتووە. ئاسیاحەواڵە کۆمپانیایەکی تایبەتە و لەلایەن ئاسیاسێڵ (گرووپی ئۆریدۆ) و ژمارەیەک وەبەرهێنەری ناوخۆییەوە پشتیوانی دەکرێت.
مۆدێلی کارکردنی ئاسیاحەواڵە لەسەر بنەمای جزدانێکی ئەلیکترۆنی (e-wallet) دامەزراوە کە بە ژمارەی مۆبایلی بەکارهێنەرانەوە بەستراوەتەوە. ئامانجی سەرەکی کۆمپانیاکە خزمەتکردنی ئەو دانیشتووانەی عێراقە کە هەژماری بانکییان نییە یان دەستیان بە خزمەتگوزارییە بانکییەکان کەمە. لە ڕێگەی ئەم پلاتفۆرمەوە، بەکارهێنەران دەتوانن گواستنەوەی پارە لە نێوان کەسەکاندا (P2P)، پارەدانی پسووڵەکان، پارەدانی بازرگانەکان، دابەشکردنی مووچە، و کڕینی ئۆنلاین ئەنجام بدەن. خزمەتگوزارییەکانی ئاسیاحەواڵە لە ڕێگەی ئەپڵیکەیشنی مۆبایل، کۆدی USSD، نوێنەرەکانی کۆمپانیا (زیاتر لە ٥,٤٠٠ خاڵی فرۆشتن)، و پۆرتاڵی وێبسایتەوە بەردەستن.
خزمەتگوزارییەکانی ئاسیاحەواڵە
پێویستە بە ڕوونی ئاماژە بەوە بکرێت کە ئاسیاحەواڵە لە ئێستادا هیچ جۆرە قەرزی کەسی یان بازرگانی پێشکەش ناکات. تیشکی سەرەکی کۆمپانیاکە لەسەر خزمەتگوزارییەکانی گواستنەوەی پارە و جزدانی ئەلیکترۆنییە. ئەم خزمەتگوزارییانە بریتین لە:
- جزدانی ئەلیکترۆنی (e-Wallet): ئەمە ناوەندی سەرەکی خزمەتگوزارییەکانە، کە بەکارهێنەر دەتوانێت پارەی تێدا کۆبکاتەوە و مامەڵەی پێوە بکات.
- گواستنەوەی پارە (P2P Transfers): بەکارهێنەران دەتوانن بە ئاسانی پارە لە جزدانەکەی خۆیانەوە بۆ جزدانی کەسێکی تر بنێرن، تەنانەت ئەگەر ئەو کەسە لە شارێکی جیاوازیش بێت.
- پارەدانی پسووڵەکان: توانای پارەدانی پسووڵەی خزمەتگوزارییە جیاوازەکان وەک کارەبا، ئاو، و ئینتەرنێت.
- پارەدانی بازرگانەکان: کڕیاران دەتوانن لە فرۆشگاکان و بازرگانەکان پارە بدەن کە سیستەمی ئاسیاحەواڵەیان قبووڵە.
- دابەشکردنی مووچە: کۆمپانیا و ڕێکخراوەکان دەتوانن مووچەی کارمەندەکانیان ڕاستەوخۆ بۆ جزدانەکانی ئاسیاحەواڵەیان دابەش بکەن، کە ئەمەش ڕێگەیەکی خێرا و کارایە.
- کڕینی ئۆنلاین: بەکارهێنەران دەتوانن لە هەندێک وێبسایتی بازرگانی ئەلیکترۆنی پارە بدەن.
- ڤاوتشەری ئەلیکترۆنی و حەجزکردنی گەشت: هەندێک خزمەتگوزاری زیادە وەک کڕینی ڤاوتشەر و حەجزکردنی بلیتی فڕۆکە.
لەبەر ئەوەی ئاسیاحەواڵە قەرز پێشکەش ناکات، هیچ زانیارییەک لەسەر ڕێژەی سوو، باج و کرێ یان مەرجەکانی قەرز تایبەت بە ئاسیاحەواڵە نییە.
ڕێکارەکانی داواکاری و پێداویستییەکان
بۆ بەکارهێنانی خزمەتگوزارییەکانی ئاسیاحەواڵە، بەکارهێنەر پێویستە جزدانێکی ئەلیکترۆنی دروست بکات. سێ جۆر جزدان بەردەستە، کە هەر یەکەیان پێداویستی و سنووری جیاوازی هەیە:
جزدانی سووک (Lite Wallet)
ئەم جۆرە جزدانە دەستبەجێ لە ڕێگەی کۆدی USSD (*292#) چالاک دەکرێت. سنووری مامەڵەکانی بریتییە لە ٢,٠٠٠,٠٠٠ دیناری عێراقی لە ماوەی ٩٠ ڕۆژدا. دوای ئەم ماوەیە، ئەگەر جزدانەکە بۆ جۆری ستاندارد بەرز نەکرێتەوە، خۆکارانە ڕادەگیرێت.
جزدانی ستاندارد (Standard Wallet)
بۆ دروستکردنی ئەم جۆرە جزدانە، پێویستە بەکارهێنەر سەردانی یەکێک لە نوێنەرەکانی ئاسیاحەواڵە بکات و کارتی ناسینەوەی نیشتمانی پێشکەش بکات. سنووری مامەڵەی ڕۆژانە ٢,٠٠٠,٠٠٠ دیناری عێراقییە و سنووری مانگانە ١٠,٠٠٠,٠٠٠ دیناری عێراقییە.
جزدانی پریمیم (Premium Wallet)
ئەم جۆرە جزدانە بۆ ئەو بەکارهێنەرانەیە کە پێویستیان بە سنووری مامەڵەی بەرزترە و بە شێوەیەکی تایبەت و بەپێی ڕێنماییەکانی بانکی ناوەندی عێراق پەسەند دەکرێت. ڕێکارەکانی ناساندنی کڕیار (KYC) بە وردی جێبەجێ دەکرێن بۆ هەموو جۆرەکانی جزدان، بەتایبەت بۆ جۆری ستاندارد و پریمیم.
لەبەر نەبوونی خزمەتگوزاری قەرز، هیچ سیستەمێکی هەڵسەنگاندنی کرێدی (credit scoring) یان دڵنیایی قەرز لە ئاسیاحەواڵەدا نییە. مێژووی مامەڵەکانی جزدان تەنها بۆ چاودێریکردنی پابەندبوون و مەترسییەکان بەکاردەهێنرێت.
تایبەتمەندییەکانی ئەپڵیکەیشنی مۆبایل و ئەزموونی بەکارهێنەر
ئاسیاحەواڵە دوو ئەپڵیکەیشنی مۆبایلی سەرەکی پێشکەش دەکات: یەکێکیان بۆ بەکارهێنەرانی گشتی (AsiaPay) و ئەوی تریان بۆ بازرگانەکان (AsiaPay Business). هەردووکیان لەسەر سیستەمەکانی iOS و ئەندرۆید بەردەستن.
تایبەتمەندییە سەرەکییەکانی ئەپڵیکەیشنی بەکارهێنەرانی گشتی بریتین لە:
- بەڕێوەبردنی جزدانی ئەلیکترۆنی.
- گواستنەوەی پارە لە نێوان جزدانەکاندا.
- پارەدانی پسووڵەکان.
- پارەدانی کڕینەکان لە بازرگانەکان.
- وەرگرتنی مووچە.
- کڕینی ڤاوتشەری ئەلیکترۆنی.
- حەجزکردنی بلیتی فڕۆکە.
ئەزموونی بەکارهێنەر بە گشتی ئاسانکاری دەکات بۆ پارەدانی پسووڵەکان و وەرگرتنی مووچە. سەرەڕای ئەوەی کە ڕیزبەندییەکی گشتی لەسەر فرۆشگاکانی ئەپڵیکەیشندا نییە، بەڵام بەکارهێنەران ئاماژە بە ئاسانی بەکارهێنانی دەکەن بۆ مامەڵە ڕۆژانەییەکان. هەندێک سکاڵای بچووکیش هەبووە سەبارەت بە پچڕانی ناوبەناوبەندی کۆدی USSD و کێشەی نەبوونی پارە لەلای هەندێک نوێنەر لە کاتی لوتکەی قەرەباڵغیدا، بەڵام ئەم کێشانە بە گشتی کاتیین و بەشێکن لە قۆناغی گەشەکردنی هەر سیستەمێکی نوێ.
بارودۆخی ڕێکخراوەیی و مۆڵەت
ئاسیاحەواڵە بە یەکەم کۆمپانیای خزمەتگوزاری پارەی مۆبایل دادەنرێت کە لەلایەن بانکی ناوەندی عێراقەوە مۆڵەتی پێدراوە. ئەم مۆڵەتە و پابەندبوون بە ڕێنماییەکانی بانکی ناوەندی، دڵنیایی دەدات بە بەکارهێنەران کە کۆمپانیاکە لە ژێر چاودێرییەکی توندایە. مۆڵەتەکانی بریتین لە:
- مۆڵەتی خزمەتگوزاری پارەدانی ئەلیکترۆنی ژمارە ٣ی ساڵی ٢٠١٤.
- مۆڵەتی ڕووبەڕووبوونەوەی سپیکردنەوەی پارە و دابینکردنی دارایی تیرۆر ژمارە ٣٩ی ساڵی ٢٠١٥.
کۆمپانیاکە بە بەردەوامی لەلایەن بانکی ناوەندی عێراقەوە پشکنینی بۆ دەکرێت و پێویستە ڕاپۆرتی پابەندبوون بە شێوەیەکی خولیی پێشکەش بکات. هیچ سزایەکی ڕاگەیەندراو یان ڕێکاری یاسایی لەسەر ئاسیاحەواڵە تۆمار نەکراوە، کە ئەمەش نیشانەی پابەندبوونی کۆمپانیاکە بە یاسا و ڕێنماییەکانە. بۆ پاراستنی بەکارهێنەران، ئاسیاحەواڵە پسووڵەی مامەڵەکان دابین دەکات و خزمەتگوزاری چارەسەرکردنی کێشەکان لە ڕێگەی سەنتەری پەیوەندی و پشتیوانی ناو ئەپڵیکەیشنەکەوە پێشکەش دەکات.
پێگەی بازاڕ و ڕەخنە و سەرنجی بەکارهێنەران
ئاسیاحەواڵە سوودی وەرگرتووە لەوەی کە یەکەم کۆمپانیا بووە لە بواری خزمەتگوزاری پارەی مۆبایلدا کە لە ساڵی ٢٠١٥ دەستی بەکارکردووە. ئەمەش پێگەیەکی بەهێزی پێبەخشیوە لە بازاڕدا، بەتایبەت بەهۆی تۆڕە فراوانەکەی لە نوێنەران کە زیاتر لە ٥,٤٠٠ خاڵی فرۆشتنی لە سەرانسەری ١٨ پارێزگاکەی عێراقدا هەیە. زیاتر لە ٢٦٠,٠٠٠ بەکارهێنەری چالاکی هەیە، کە زۆربەیان مووچەخۆران، پڕۆژە بچووک و مامناوەندەکان (SMEs)، و بازرگانەکانن کە بەدوای چارەسەری پارەدانی دیجیتاڵیدا دەگەڕێن.
لە بازاڕی عێراقدا، ئاسیاحەواڵە ڕکابەری چەندین کۆمپانیای تر دەکات کە خزمەتگوزاری هاوشێوەیان هەیە، وەک:
- ناسواڵێت (NassWallet): ئەم کۆمپانیایە زیاتر لە ملیارێک دۆلاری ئەمریکی لە مامەڵەکاندا لە ساڵی ٢٠٢٢دا پێشکەش کردووە و هاوبەشی لەگەڵ نەتەوە یەکگرتووەکاندا هەیە بۆ یارمەتییە مرۆییەکان.
- زەین کاش (ZainCash): خاوەنی ١.٢ ملیۆن داونڵۆد و ١٠,٠٠٠ نوێنەرە لە سەرانسەری وڵاتدا.
- فاس پەی (FastPay): سەرنج دەخاتە سەر وەرگرتن و ڕاکێشانی پارە بۆ بازرگانەکان، لەگەڵ توانای دانانی پارە لە ڕێگەی کارتی خورانەوە.
جیاوازی سەرەکی ئاسیاحەواڵە لەگەڵ ڕکابەرەکانیدا بریتییە لە پێشەنگایەتییەکەی لە بازاڕدا و تۆڕە فراوانەکەی لە نوێنەران. سەرەڕای هەندێک سکاڵا سەبارەت بە کێشەی تەکنیکی و نەبوونی پارە لەلای نوێنەرەکان لە کاتی لوتکەدا، بەڵام بە گشتی ئاسیاحەواڵە توانیویەتی پێگەیەکی بەهێز بۆ خۆی دروست بکات لە پلاتفۆرمی پارەدانی دیجیتاڵیدا.
ڕێنمایی کرداری بۆ بەکارهێنەرانی ئەگەری
بۆ هەر بەکارهێنەرێکی ئەگەری کە دەیەوێت سوود لە خزمەتگوزارییەکانی ئاسیاحەواڵە وەربگرێت، چەند ڕێنماییەکی کرداری هەیە کە دەتوانن یارمەتیدەر بن:
جۆری جزدانەکەت هەڵبژێرە
پێش ئەوەی دەست پێبکەیت، بزانە کامیان گونجاوە بۆ تۆ: جزدانی سووک بۆ تاقیکردنەوەیەکی خێرا و مامەڵەی سنووردار، یان جزدانی ستاندارد بۆ بەکارهێنانی ڕۆژانە و سنووری مامەڵەی زیاتر. ئەگەر پێویستت بە مامەڵەی زۆر گەورەتر بوو، ئەوا جزدانی پریمیم لەبەرچاو بگرە.
کارتی ناسینەوەی نیشتمانی ئامادە بکە
بۆ جزدانی ستاندارد و پریمیم، پێویستە بەڵگەنامەی ناسینەوەی فەرمیت پێبێت و سەردانی نوێنەرێکی ئاسیاحەواڵە بکەیت بۆ تەواوکردنی ڕێکارەکانی ناساندنی کڕیار (KYC).
ئەپڵیکەیشنەکە بەکاربهێنە
ئەپڵیکەیشنی مۆبایل باشترین ڕێگەیە بۆ بەڕێوەبردنی جزدانەکەت و ئەنجامدانی مامەڵەکان. دڵنیابە لەوەی کە دوا وەشانی ئەپڵیکەیشنەکەت دابەزاندووە.
سەلامەتی پارێزە
پاسۆرد و پین کۆدی جزدانەکەت بە نهێنی بهێڵەرەوە و بە هیچ کەسێکی مەدە. هەرگیز زانیارییە کەسییەکانت لە ڕێگەی نامەی ئەلیکترۆنی یان پەیوەندییە تەلەفۆنییە گوماناوییەکانەوە ئاشکرا مەکە.
چاودێری مامەڵەکانت بکە
بە بەردەوامی سەیری مێژووی مامەڵەکانت بکە لە ئەپڵیکەیشنەکەدا بۆ دڵنیابوون لەوەی کە هەموو مامەڵەکانت ڕاستن و هیچ چالاکییەکی گوماناوی نییە.
ئاگاداری نوێنەرەکان بە
ئەگەر دەتەوێت پارە دابنێیت یان ڕابکێشیت، دڵنیابە لەوەی کە نوێنەرەکە بڕی پێویست پارەی کاشی پێیە، بەتایبەت لە کاتی لوتکەی مامەڵەکاندا.
پەیوەندی بە پشتیوانییەوە بکە
لە کاتی هەر کێشەیەک یان پرسیارێکدا، پەیوەندی بە سەنتەری پەیوەندی ئاسیاحەواڵەوە بکە یان لە ڕێگەی چاتی ناو ئەپڵیکەیشنەکەوە داوای یارمەتی بکە.
بە کورتترین، ئاسیاحەواڵە پلاتفۆرمێکی گرنگە بۆ ئاسانکاریی مامەڵە داراییە دیجیتاڵییەکان لە عێراق، بەتایبەت بۆ ئەو کەسانەی کە دەستیان بە خزمەتگوزارییە بانکییەکان کەمە. بەڵام دیسانەوە جەخت لەسەر ئەوە دەکەینەوە کە خزمەتگوزارییەکانی بریتیین لە جزدانی ئەلیکترۆنی و گواستنەوەی پارە، نەک پێدانی قەرز.